ยุทธศาสตร์การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
ยุทธศาสตร์การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2
1. ความเป็นมาของศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
มูลนิธิยุวสถิรคุณ ได้น้อมนำพระราชกระแสรับสั่งของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชซึ่งพระราชทานให้กับคณะองคมนตรี ในโอกาสการจัดตั้ง “กองทุนการศึกษา” เมื่อปี พ.ศ.2555
ที่ว่า “ให้โรงเรียนสร้างคนดีให้บ้านเมือง” และพระราชทานหลัก 3 ประการ ในเรื่องครูและนักเรียน
ดังนี้
“ให้ครูรักเด็ก และเด็กรักครู ให้ครูสอนให้เด็กมีน้ำใจต่อเพื่อน
ไม่ให้แข่งขันกัน แต่ให้แข่งกับตัวเอง และให้เด็กที่เรียนเก่ง
ช่วยสอนเพื่อนที่เรียนช้ากว่า ให้ครูจัดกิจกรรมให้นักเรียนทำร่วมกัน
เพื่อให้เห็นคุณค่าของความสามัคคี”
ด้วยความมุ่งมั่นที่จะสนองพระราชประสงค์ในการส่งเสริมการสร้างคุณงามความดีให้เกิดขึ้นใน
โรงเรียน เพื่อให้โรงเรียนสร้างคนดีให้บ้านเมือง จึงเป็นที่มาของการจัดตั้ง “มูลนิธิยุวสถิรคุณ” โดยการ
สนับสนุนของสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ ซึ่งมีศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม
วัฒนชัย องคมนตรี เป็นประธานกรรมการมูลนิธิยุวสถิรคุณ ซึ่งมีความหมายว่า มูลนิธิยุวสถิรคุณ
จะสร้างสรรค์เยาวชนให้คงมั่นอยู่ในคุณความดีเสมอ โดยดำเนินงานพัฒนาคุณธรรมในโรงเรียนควบคู่
กันไปในศูนย์ 3 ศูนย์ ได้แก่ ศูนย์สถานศึกษาพอเพียง ศูนย์จิตวิทยาการศึกษา และ ศูนย์โรงเรียนคุณธรรม
ศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ ได้อัญเชิญพระราชกระแสรับสั่งของพระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชที่ว่า “ช่วยกันสร้างคนดีให้บ้านเมือง” มาเป็นวิสัยทัศน์ในแผน
ดำเนินงาน โดยมีวัตถุประสงค์ ดังนี้
1. พัฒนาศักยภาพครูให้ตระหนักในบทบาทหน้าที่ ความรับผิดชอบของอาชีพครู การสร้างเสริม
คุณธรรมจริยธรรมในโรงเรียน และเป็นต้นแบบที่ดีงามของนักเรียน
2. พัฒนาคุณธรรมจริยธรรมนักเรียนแบบองค์รวม เน้นกระบวนการมีส่วนร่วมที่พัฒนากระบวนการ
คิดเชิงระบบ และใช้โครงงานคุณธรรม (Moral Project) เป็นเครื่องมือในการเรียนรู้ความดีความงามจาก
การลงมือปฏิบัติจริง และมีความรู้สึกเป็นเจ้าของกิจกรรมด้วยความภาคภูมิใจ
3. พัฒนากระบวนการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนในการส่งเสริมและพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม
นักเรียน ลดพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียน ส่งเสริมการสร้างพฤติกรรมที่พึงประสงค์เพิ่มขึ้น เพื่อ
เป้าหมายการสร้างคนดีสู่สังคม รวมทั้ง การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมให้เป็นต้นแบบ และเป็นศูนย์เรียนรู้
ของโรงเรียนคุณธรรม
4. เพื่อเฉลิมพระเกียรติฯ และถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ จะมุ่งเน้นการพัฒนาศักยภาพครูให้มีความสามารถในการออกแบบและจัดการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้คู่ความดี และสามารถพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม นักเรียนแบบองค์รวมได้ ภารกิจที่สำคัญคือ ส่งเสริมและสนับสนุนการจัดกิจกรรมต่างๆ ที่เสริมสร้างความสัมพันธ์และการเรียนรู้ระหว่างครูกับนักเรียนในสถานศึกษา เพื่อปลูกฝังอบรมบ่มเพาะคุณธรรมจริยธรรมให้เด็กและเยาวชนเป็นคนดี มีความซื่อสัตย์สุจริต ขยัน อดทน สามารถพึ่งตนเองได้ เพื่อให้เด็กและเยาวชนมีความสุขและความเจริญ การพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมให้แก่เด็กและเยาวชนตามแนวทางของศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ จะเน้นการสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมที่พัฒนากระบวนการคิดเชิงระบบและใช้โครงงานคุณธรรมเป็นเครื่องมือในการเรียนรู้ความดีความงามจากการลงมือปฏิบัติจริง ทำให้เด็กและเยาวชนมีความรู้สึกเป็นเจ้าของกิจกรรม/โครงงานนั้นๆ ด้วยความภาคภูมิใจ ซึ่งจะเป็นเครื่องมือช่วยให้เกิดการลดพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียนให้น้อยลง และส่งเสริมการสร้างพฤติกรรมที่พึงประสงค์ในโรงเรียนเพิ่มขึ้น อันจะเป็นการพัฒนาโรงเรียนให้เป็นโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบ และเป็นศูนย์เรียนรู้ของโรงเรียนคุณธรรมเพื่อการขยายผลโรงเรียนคุณธรรมเครือข่ายในโอกาสต่อไปงานหลักของศูนย์โรงเรียนคุณธรรมมูลนิธิยุวสถิรคุณ จึงให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพครูเพื่อให้ครูสามารถเป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมให้บรรลุผลสำเร็จ การพัฒนาศักยภาพครูให้มีความรู้ ความสามารถในการออกแบบและจัดการเรียนรู้ควบคู่กับการสร้างเสริมคุณธรรมจริยธรรมและสามารถพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมนักเรียนแบบองค์รวมได้ จะเป็นหลักประกันสำคัญอย่างหนึ่งที่ช่วยให้การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมสามารถเริ่มต้น และดำเนินการไปได้อย่างต่อเนื่องด้วยความมุ่งมั่นของครูร่วมกับการมีภาวะผู้นำของผู้บริหาร ความร่วมมือของนักเรียน ผู้ปกครองและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในโรงเรียน
กระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมจริยธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
กระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมจริยธรรม หรือเรียกโดยย่อว่า “โรงเรียนคุณธรรม”
ประกอบด้วยงาน 4 ขั้นตอนหลัก และแบ่งเป็น 10 ขั้นตอนย่อย ได้แก่
1. การสร้างความรู้ความเข้าใจ และการพัฒนาศักยภาพครูแกนนำและนักเรียนแกนนำเพื่อการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม มีขั้นตอน ดังนี้
(1) การประชุมเพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจเชิงลึกแก่ผู้บริหารเขตพื้นที่การศึกษา ผู้บริหาร
สถานศึกษา และคณะกรรมการสถานศึกษา เพื่อให้มีความเข้าใจ สมัครใจ และพร้อมใจกัน ทั้งผู้บริหาร
ครูอาจารย์ นักเรียน และผู้มีส่วนได้เสียอื่นๆ ในการตัดสินใจเข้าร่วมการพัฒนาเป็นโรงเรียนคุณธรรม
(2) การอบรมเชิงปฏิบัติการเพื่อพัฒนาศักยภาพครูแกนนำ เป็นการประชุมระดมสมองเพื่อ
ค้นหา “คุณธรรมเป้าหมาย” และระบุพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกของคุณธรรมเป้าหมายแต่ละด้านที่
โรงเรียนได้คัดเลือกไว้ คุณธรรมเป้าหมายที่มีการระบุพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกไว้ด้วย จะเรียกรวมว่า
“คุณธรรมอัตลักษณ์” โดยจำแนกตามกลุ่มเป้าหมาย ผู้บริหาร ครู และนักเรียน เพื่อให้แต่ละกลุ่มทราบ
วิธีปฏิบัติตนในแต่ละด้าน เช่น ด้านความซื่อสัตย์ วิธีปฏิบัติของครู เช่น เข้าสอนตรงเวลา ส่วนวิธีปฏิบัติ
ของนักเรียน เช่น ไม่ลอกการบ้าน เป็นต้น และให้ทราบแนวทางการพัฒนาโครงงานคุณธรรม (Moral
Project) เพื่อเป็นเครื่องมือในการปฏิบัติการเรียนรู้คุณธรรมและจริยธรรม
(3) การพัฒนาศักยภาพนักเรียนแกนนำ และนักศึกษาแกนนำ เพื่อให้มีความรู้ ความเข้าใจ
และสามารถดำเนินงานเป็นหลักในการพัฒนาเข้าสู่โรงเรียนคุณธรรม โดยมีครูเป็นที่ปรึกษา
(4) การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้คู่ความดี เป็นการพัฒนากิจกรรม
การเรียนการสอนในชั้นเรียนที่บูรณาการสาระคุณธรรมเข้าไว้ในสาระวิชาต่างๆ โดยจะดำเนินงานตาม
ความพร้อมของแต่ละโรงเรียน
(5) การศึกษาดูงานโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบในภูมิภาค เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และสร้าง
เครือข่ายความร่วมมือ ทั้งด้านวิชาการ และกิจกรรมพัฒนานักเรียนร่วมกัน เพื่อความยั่งยืนของโรงเรียน
คุณธรรมในชุมชนท้องถิ่น และภูมิภาค
2. การลงมือปฏิบัติของโรงเรียน
(6) ทุกคนในโรงเรียนร่วมกันลงมือพัฒนา “โครงงานคุณธรรม” (Moral Project) ซึ่งจะเป็น
แผนปฏิบัติงาน เป็นเครื่องมือในการปฏิบัติการเรียนรู้ การสร้างสรรค์ความดี เป็นการระดมสมองในการ
วางแผน แบ่งงานกันทำ ลงมือปฏิบัติ ปรึกษาหารือกัน และประเมินผลสำเร็จร่วมกัน ประการสำคัญคือ
ต้องเป็นโครงงานคุณธรรมที่เด็กคิด เด็กเลือก เด็กทำ และให้ทุกคนมีส่วนร่วมลงมือปฏิบัติจริงอย่างเต็มที่
3. การนิเทศติดตามโรงเรียน
(7) การนิเทศติดตามเพื่อเสริมหนุนและให้กำลังใจโรงเรียนโดยนิเทศอาสาของมูลนิธิยุวสถิรคุณ จะมาเยี่ยมชม ให้คำแนะนำ เพื่อให้คำปรึกษาหารืออย่างเป็นกัลยาณมิตร แลกเปลี่ยนเรียนรู้และเป็นกำลังใจให้กันและกัน โดยจะประสานงานกับนิเทศภายในของโรงเรียน ซึ่งจะช่วยให้เกิดการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง และจะเกิดความยั่งยืนตลอดไป
4. การรายงานความก้าวหน้าและการประเมินผล
(8) การประชุมรายงานความก้าวหน้าของโครงการจะจัด 2 ครั้ง/ปี เมื่อครบ 6 เดือน และครบปี
เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และนำเสนอผลงานความสำเร็จ
(9) การสังเคราะห์ และถอดบทเรียน เพื่อให้โรงเรียนปรับปรุงกระบวนการพัฒนาโรงเรียน
คุณธรรมของตนเองให้มีคุณภาพยิ่งขึ้น
(10) การประเมินผลสำเร็จของการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม เป็นการประเมินผลพฤติกรรมที่มี
การเปลี่ยนแปลงไป ตัวชี้วัดที่สำคัญ คือ พฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียนลดลง และพฤติกรรมที่พึงประสงค์ในโรงเรียนเพิ่มขึ้น
2. ข้อมูลทั่วไปโรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน
ประวัติโรงเรียน
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน อำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น ตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2519 ได้ขอแยกออกมาจากโรงเรียนบ้านวังยาวสามัคคี ซึ่งชาวบ้านได้ร่วมมือกันสร้างอาคารเรียนชั่วคราวขึ้น เปิดทำการสอนตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1-5 มีนักเรียนชายและหญิงรวม 86 คน จำนวน 3 คน
นายยงยุทธวิช คำหาญ ดำรงครูใหญ่คนแรก
ต่อมากลุ่มนิสิตนักศึกษาค่ายอาสาพัฒนา ของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน กรุงเทพ ฯ ได้ร่วมมือกับชาวบ้านสร้างอาคารเรียนหลังใหม่ขึ้น โดยเป็นอาคารเรียนแบบลักษณะกึ่งถาวรแบบ ป 1 จ. ขนาด 4 ห้องเรียน เริ่มลงมือสร้างเมื่อวันที่ 26 มีนาคม พ.ศ. 2522 จนถึงวันที่14 พฤษภาคม พ.ศ. 2522 จึงแล้วเสร็จ เปิดใช้ทำการเรียนการสอน เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2522 มีนิสิตนักศึกษาร่วมโครงการทั้งชายและหญิง จำนวน 57 คน และไม่ได้ใช้งบประมาณของทางราชการแต่อย่างใด
ในปีการศึกษา 2524 ได้รับจัดสรรอัตรากำลังข้าราชการครูเพิ่มเป็น 5 คน จนครบชั้นพอดีและในปีการศึกษา2525 เปิดทำการสอนถึงชั้นประถมศึกษาปีที่6 และมีอัตรากำลังเพิ่มขึ้นเป็น6 คนและครบชั้นพอดี
ปีการศึกษา 2527 ได้รับงบประมาณหมวดที่ดินและสิ่งก่อสร้างอาคารเรียนแบบ102/2526 ขนาด 4 ห้องเรียน จำนวน1 หลัง งบประมาณในการก่อสร้าง 840,000 บาท เปิดใช้เมื่อวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2527 และในปีเดียวกันได้รับงบประมาณก่อสร้างส้วมขนาด 4 ที่ จำนวน 1 หลังและยังได้รับอนุมัติเงินงบประมาณก่อสร้างอาคารเอนกประสงค์แบบ สปช.202/2526 อีก 1 หลังวงเงินงบประมาณ 200,000.- บาท มีการย้ายและมีการเปลี่ยนแปลงผู้บริหารโรงเรียนโดยตลอด เพราะการคมนาคมไม่สะดวก และห่างไกลจากตัวอำเภอมาก ปีการศึกษา 2534 คณะครูร่วมกับชาวบ้านกรรมการศึกษา ได้บริจาคเงินติดตั้งไฟฟ้าในโรงเรียน และจัดทำค่ายลูกเสือ สนามเด็กเล่น โดยมีคณะผ้าป่าสามัคคี กรุงเทพฯ – ปทุมธานี ร่วมสมทบทุนด้วย
ในปีการศึกษา 2536 ได้รับงบประมาณจากประมงจังหวัดขอนแก่นขุดบ่อเลี้ยงปลาในโรงเรียน ในวงเงิน 129,000บาท เพื่อสนับสนุนโครงการอาหารกลางวัน
ในปีการศึกษา 2536 ได้รับความร่วมมือจากชาวบ้านและผู้มีจิตศรัทธาบริจาคก่อสร้างศาลาเอนกประสงค์ ศาลาข่าว ประตูเหล็กเข้า- ออกโรงเรียน ตู้เหล็กเก็บเอกสาร
ในปีการศึกษา 2543 ทางโรงเรียนและคณะกรรมการโรงเรียนได้ร่วมกันสร้างอาคารเพื่อใช้เป็นโรงอาหาร ห้องประชุมประจำโรงเรียน ใช้งบประมาณ จำนวน 200,000 บาท
ในปีการศึกษา ๒๕๕๙ ทางโรงเรียนและคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานตลอดจนศิษย์เก่า โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน ได้ร่วมกันสร้างอาคารเรียนจำนวน ๔ ห้องเรียน ใช้งบประมาณ ๖๕๐,๐๐๐ บาท
สภาพปัจจุบัน
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยนเป็นโรงเรียนขนาดเล็กสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ตั้งอยู่ที่บ้านสร้างเอี่ยนหมู่ที่ 8 ตำบลป่าปออำเภอบ้านไผ่จังหวัดขอนแก่น รหัสไปรษณีย์ 40110 ตั้งขึ้นเมื่อปี 2519 เปิดสอนระดับก่อนประถมศึกษา ถึงระดับประถมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียน
รวม 71 คน ข้าราชการครู 4 คน พนักงานราชการ 2 คนลูกจ้างประจำ 1 คน พี่เลี้ยงเด็กพิการ 1 คน ครูอัตราจ้าง 1 คน มีอาคารเรียน 2 หลัง จำนวนห้องเรียน 8 ห้องเรียน ห้องประชุมอาคารเอนกประสงค์ 1 หลัง โรงอาหาร 1 หลัง ห้องสมุด 1 หลัง และหมู่บ้านในเขตบริการจำนวน 1 หมู่บ้าน ได้แก่ หมู่บ้านสร้างเอี่ยน หมู่ 8 ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมและรับจ้าง มีฐานะค่อนข้างยากจน การคมนาคมไม่ค่อยสะดวก ระบบบริการสาธารณูปโภคของรัฐค่อนข้างสะดวก
แผนผังบริเวณโรงเรียน
ตราสัญลักษณ์ประจำโรงเรียน
เปลวเทียน หมายถึง ความเจริญงอกงาม สว่างรุ่งเรืองของนักเรียน
หนังสือ หมายถึง ความรู้ วิชาการและทักษะชีวิต
อักษรย่อ ส.อ. หมายถึง โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน
สีประจำโรงเรียน น้ำเงิน ชมพู สีน้ำเงิน หมายถึง ความเข้มแข็งมั่นคง สีชมพู หมายถึง ความสามัคคี
3. การวิเคราะห์สถานะและปัจจัยแวดล้อม
ผลการวิเคราะห์ปัจจัยต่างๆ ของโรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน เพื่อให้ทราบสถานภาพการดำเนินงานที่ผ่านมาและบริบทภายนอกต่างๆที่จะเปลี่ยนไปในอนาคต สำหรับเป็นข้อมูลพื้นฐานในการกำหนดยุทธศาสตร์และทราบถึงช่องว่าง (Gap) ที่มีอยู่ระหว่างสิ่งที่ควรจะเป็นและสิ่งที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน เพื่อหาทางในการอุดช่องว่างนั้นๆ ต่อไป ซึ่งผลการวิเคราะห์โดยใช้เครื่องมือ SWOT สรุปได้ว่า
3. วิสัยทัศน์ ยุทธศาสตร์
3.1 วิสัยทัศน์
ในปีการศึกษา 2563 โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน เป็นโรงเรียนแบบอย่างโรงเรียนคุณธรรมมูลนิธิยุวสถิรคุณ และเป็นแหล่งศึกษาดูงานด้านคุณธรรมของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2
3.2 ยุทธศาสตร์
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน ได้กำหนดประเด็นยุทธศาสตร์หลักที่จะมุ่งเน้น พัฒนาและให้ความสำคัญ เพื่อให้สามารถบรรลุวิสัยทัศน์ ใน 3 ประเด็นได้แก่
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 1 บ่มเพาะคุณธรรมพื้นฐาน
ดำเนินการโดยใช้หลัก 3 ส. คือ สร้าง ใส่ ส่ง
1.สร้างความตระหนักในการปลูกฝังการทำความดี โดยกระบวนการค่าย
คุณธรรมจริยธรรม
2.ใส่ใจรายละเอียดของนักเรียนรายบุคคล โดยกระบวนการระบบดูแล
ช่วยเหลือนักเรียน
3.ส่งเสริมให้นักเรียนแสดงพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกตามคุณธรรมอัตลักษณ์
โดยกระบวนการโครงงานคุณธรรม
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 2 ปฏิบัติการสานสู่ฝัน
ดำเนินการโดยใช้แนวทาง “โรงเรียนธรรมดาของคนธรรมดา น้อยนิดมหาศาล สร้างเอี่ยนมหานคร” คือการจัดกิจกรรมปกติแบบธรรมดาทั่วไป เพื่อต่อยอดในการพัฒนาโครงงานคุณธรรมให้เป็นที่รู้จักของคนทั่วไป
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 3 มุ่งมั่นสู่ความเป็นเลิศ
ดำเนินการจัดกิจกรรมและพัฒนาคุณภาพโรงเรียนและนักเรียนเพื่อเป็นต้นแบบด้านคุณธรรม จริยธรรม โดยการดำเนินโครงการพัฒนาโรงเรียนสู่ความเป็นเลิศด้านคุณธรรม จริยธรรม
มาตรการ/แนวทางในการดำเนินการพัฒนาคุณธรรมตามยุทธศาสตร์
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2
1. ความเป็นมาของศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
มูลนิธิยุวสถิรคุณ ได้น้อมนำพระราชกระแสรับสั่งของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชซึ่งพระราชทานให้กับคณะองคมนตรี ในโอกาสการจัดตั้ง “กองทุนการศึกษา” เมื่อปี พ.ศ.2555
ที่ว่า “ให้โรงเรียนสร้างคนดีให้บ้านเมือง” และพระราชทานหลัก 3 ประการ ในเรื่องครูและนักเรียน
ดังนี้
“ให้ครูรักเด็ก และเด็กรักครู ให้ครูสอนให้เด็กมีน้ำใจต่อเพื่อน
ไม่ให้แข่งขันกัน แต่ให้แข่งกับตัวเอง และให้เด็กที่เรียนเก่ง
ช่วยสอนเพื่อนที่เรียนช้ากว่า ให้ครูจัดกิจกรรมให้นักเรียนทำร่วมกัน
เพื่อให้เห็นคุณค่าของความสามัคคี”
ด้วยความมุ่งมั่นที่จะสนองพระราชประสงค์ในการส่งเสริมการสร้างคุณงามความดีให้เกิดขึ้นใน
โรงเรียน เพื่อให้โรงเรียนสร้างคนดีให้บ้านเมือง จึงเป็นที่มาของการจัดตั้ง “มูลนิธิยุวสถิรคุณ” โดยการ
สนับสนุนของสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ ซึ่งมีศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์เกษม
วัฒนชัย องคมนตรี เป็นประธานกรรมการมูลนิธิยุวสถิรคุณ ซึ่งมีความหมายว่า มูลนิธิยุวสถิรคุณ
จะสร้างสรรค์เยาวชนให้คงมั่นอยู่ในคุณความดีเสมอ โดยดำเนินงานพัฒนาคุณธรรมในโรงเรียนควบคู่
กันไปในศูนย์ 3 ศูนย์ ได้แก่ ศูนย์สถานศึกษาพอเพียง ศูนย์จิตวิทยาการศึกษา และ ศูนย์โรงเรียนคุณธรรม
ศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ ได้อัญเชิญพระราชกระแสรับสั่งของพระบาทสมเด็จ
พระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชที่ว่า “ช่วยกันสร้างคนดีให้บ้านเมือง” มาเป็นวิสัยทัศน์ในแผน
ดำเนินงาน โดยมีวัตถุประสงค์ ดังนี้
1. พัฒนาศักยภาพครูให้ตระหนักในบทบาทหน้าที่ ความรับผิดชอบของอาชีพครู การสร้างเสริม
คุณธรรมจริยธรรมในโรงเรียน และเป็นต้นแบบที่ดีงามของนักเรียน
2. พัฒนาคุณธรรมจริยธรรมนักเรียนแบบองค์รวม เน้นกระบวนการมีส่วนร่วมที่พัฒนากระบวนการ
คิดเชิงระบบ และใช้โครงงานคุณธรรม (Moral Project) เป็นเครื่องมือในการเรียนรู้ความดีความงามจาก
การลงมือปฏิบัติจริง และมีความรู้สึกเป็นเจ้าของกิจกรรมด้วยความภาคภูมิใจ
3. พัฒนากระบวนการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วนในการส่งเสริมและพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม
นักเรียน ลดพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียน ส่งเสริมการสร้างพฤติกรรมที่พึงประสงค์เพิ่มขึ้น เพื่อ
เป้าหมายการสร้างคนดีสู่สังคม รวมทั้ง การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมให้เป็นต้นแบบ และเป็นศูนย์เรียนรู้
ของโรงเรียนคุณธรรม
4. เพื่อเฉลิมพระเกียรติฯ และถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ จะมุ่งเน้นการพัฒนาศักยภาพครูให้มีความสามารถในการออกแบบและจัดการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้คู่ความดี และสามารถพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม นักเรียนแบบองค์รวมได้ ภารกิจที่สำคัญคือ ส่งเสริมและสนับสนุนการจัดกิจกรรมต่างๆ ที่เสริมสร้างความสัมพันธ์และการเรียนรู้ระหว่างครูกับนักเรียนในสถานศึกษา เพื่อปลูกฝังอบรมบ่มเพาะคุณธรรมจริยธรรมให้เด็กและเยาวชนเป็นคนดี มีความซื่อสัตย์สุจริต ขยัน อดทน สามารถพึ่งตนเองได้ เพื่อให้เด็กและเยาวชนมีความสุขและความเจริญ การพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมให้แก่เด็กและเยาวชนตามแนวทางของศูนย์โรงเรียนคุณธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ จะเน้นการสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมที่พัฒนากระบวนการคิดเชิงระบบและใช้โครงงานคุณธรรมเป็นเครื่องมือในการเรียนรู้ความดีความงามจากการลงมือปฏิบัติจริง ทำให้เด็กและเยาวชนมีความรู้สึกเป็นเจ้าของกิจกรรม/โครงงานนั้นๆ ด้วยความภาคภูมิใจ ซึ่งจะเป็นเครื่องมือช่วยให้เกิดการลดพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียนให้น้อยลง และส่งเสริมการสร้างพฤติกรรมที่พึงประสงค์ในโรงเรียนเพิ่มขึ้น อันจะเป็นการพัฒนาโรงเรียนให้เป็นโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบ และเป็นศูนย์เรียนรู้ของโรงเรียนคุณธรรมเพื่อการขยายผลโรงเรียนคุณธรรมเครือข่ายในโอกาสต่อไปงานหลักของศูนย์โรงเรียนคุณธรรมมูลนิธิยุวสถิรคุณ จึงให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพครูเพื่อให้ครูสามารถเป็นกำลังสำคัญในการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมให้บรรลุผลสำเร็จ การพัฒนาศักยภาพครูให้มีความรู้ ความสามารถในการออกแบบและจัดการเรียนรู้ควบคู่กับการสร้างเสริมคุณธรรมจริยธรรมและสามารถพัฒนาคุณธรรมจริยธรรมนักเรียนแบบองค์รวมได้ จะเป็นหลักประกันสำคัญอย่างหนึ่งที่ช่วยให้การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมสามารถเริ่มต้น และดำเนินการไปได้อย่างต่อเนื่องด้วยความมุ่งมั่นของครูร่วมกับการมีภาวะผู้นำของผู้บริหาร ความร่วมมือของนักเรียน ผู้ปกครองและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในโรงเรียน
กระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมจริยธรรม มูลนิธิยุวสถิรคุณ
กระบวนการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมจริยธรรม หรือเรียกโดยย่อว่า “โรงเรียนคุณธรรม”
ประกอบด้วยงาน 4 ขั้นตอนหลัก และแบ่งเป็น 10 ขั้นตอนย่อย ได้แก่
1. การสร้างความรู้ความเข้าใจ และการพัฒนาศักยภาพครูแกนนำและนักเรียนแกนนำเพื่อการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม มีขั้นตอน ดังนี้
(1) การประชุมเพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจเชิงลึกแก่ผู้บริหารเขตพื้นที่การศึกษา ผู้บริหาร
สถานศึกษา และคณะกรรมการสถานศึกษา เพื่อให้มีความเข้าใจ สมัครใจ และพร้อมใจกัน ทั้งผู้บริหาร
ครูอาจารย์ นักเรียน และผู้มีส่วนได้เสียอื่นๆ ในการตัดสินใจเข้าร่วมการพัฒนาเป็นโรงเรียนคุณธรรม
(2) การอบรมเชิงปฏิบัติการเพื่อพัฒนาศักยภาพครูแกนนำ เป็นการประชุมระดมสมองเพื่อ
ค้นหา “คุณธรรมเป้าหมาย” และระบุพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกของคุณธรรมเป้าหมายแต่ละด้านที่
โรงเรียนได้คัดเลือกไว้ คุณธรรมเป้าหมายที่มีการระบุพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกไว้ด้วย จะเรียกรวมว่า
“คุณธรรมอัตลักษณ์” โดยจำแนกตามกลุ่มเป้าหมาย ผู้บริหาร ครู และนักเรียน เพื่อให้แต่ละกลุ่มทราบ
วิธีปฏิบัติตนในแต่ละด้าน เช่น ด้านความซื่อสัตย์ วิธีปฏิบัติของครู เช่น เข้าสอนตรงเวลา ส่วนวิธีปฏิบัติ
ของนักเรียน เช่น ไม่ลอกการบ้าน เป็นต้น และให้ทราบแนวทางการพัฒนาโครงงานคุณธรรม (Moral
Project) เพื่อเป็นเครื่องมือในการปฏิบัติการเรียนรู้คุณธรรมและจริยธรรม
(3) การพัฒนาศักยภาพนักเรียนแกนนำ และนักศึกษาแกนนำ เพื่อให้มีความรู้ ความเข้าใจ
และสามารถดำเนินงานเป็นหลักในการพัฒนาเข้าสู่โรงเรียนคุณธรรม โดยมีครูเป็นที่ปรึกษา
(4) การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้เชิงบูรณาการความรู้คู่ความดี เป็นการพัฒนากิจกรรม
การเรียนการสอนในชั้นเรียนที่บูรณาการสาระคุณธรรมเข้าไว้ในสาระวิชาต่างๆ โดยจะดำเนินงานตาม
ความพร้อมของแต่ละโรงเรียน
(5) การศึกษาดูงานโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบในภูมิภาค เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และสร้าง
เครือข่ายความร่วมมือ ทั้งด้านวิชาการ และกิจกรรมพัฒนานักเรียนร่วมกัน เพื่อความยั่งยืนของโรงเรียน
คุณธรรมในชุมชนท้องถิ่น และภูมิภาค
2. การลงมือปฏิบัติของโรงเรียน
(6) ทุกคนในโรงเรียนร่วมกันลงมือพัฒนา “โครงงานคุณธรรม” (Moral Project) ซึ่งจะเป็น
แผนปฏิบัติงาน เป็นเครื่องมือในการปฏิบัติการเรียนรู้ การสร้างสรรค์ความดี เป็นการระดมสมองในการ
วางแผน แบ่งงานกันทำ ลงมือปฏิบัติ ปรึกษาหารือกัน และประเมินผลสำเร็จร่วมกัน ประการสำคัญคือ
ต้องเป็นโครงงานคุณธรรมที่เด็กคิด เด็กเลือก เด็กทำ และให้ทุกคนมีส่วนร่วมลงมือปฏิบัติจริงอย่างเต็มที่
3. การนิเทศติดตามโรงเรียน
(7) การนิเทศติดตามเพื่อเสริมหนุนและให้กำลังใจโรงเรียนโดยนิเทศอาสาของมูลนิธิยุวสถิรคุณ จะมาเยี่ยมชม ให้คำแนะนำ เพื่อให้คำปรึกษาหารืออย่างเป็นกัลยาณมิตร แลกเปลี่ยนเรียนรู้และเป็นกำลังใจให้กันและกัน โดยจะประสานงานกับนิเทศภายในของโรงเรียน ซึ่งจะช่วยให้เกิดการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมอย่างต่อเนื่อง และจะเกิดความยั่งยืนตลอดไป
4. การรายงานความก้าวหน้าและการประเมินผล
(8) การประชุมรายงานความก้าวหน้าของโครงการจะจัด 2 ครั้ง/ปี เมื่อครบ 6 เดือน และครบปี
เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และนำเสนอผลงานความสำเร็จ
(9) การสังเคราะห์ และถอดบทเรียน เพื่อให้โรงเรียนปรับปรุงกระบวนการพัฒนาโรงเรียน
คุณธรรมของตนเองให้มีคุณภาพยิ่งขึ้น
(10) การประเมินผลสำเร็จของการพัฒนาโรงเรียนคุณธรรม เป็นการประเมินผลพฤติกรรมที่มี
การเปลี่ยนแปลงไป ตัวชี้วัดที่สำคัญ คือ พฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในโรงเรียนลดลง และพฤติกรรมที่พึงประสงค์ในโรงเรียนเพิ่มขึ้น
2. ข้อมูลทั่วไปโรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน
ประวัติโรงเรียน
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน อำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น ตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2519 ได้ขอแยกออกมาจากโรงเรียนบ้านวังยาวสามัคคี ซึ่งชาวบ้านได้ร่วมมือกันสร้างอาคารเรียนชั่วคราวขึ้น เปิดทำการสอนตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1-5 มีนักเรียนชายและหญิงรวม 86 คน จำนวน 3 คน
นายยงยุทธวิช คำหาญ ดำรงครูใหญ่คนแรก
ต่อมากลุ่มนิสิตนักศึกษาค่ายอาสาพัฒนา ของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน กรุงเทพ ฯ ได้ร่วมมือกับชาวบ้านสร้างอาคารเรียนหลังใหม่ขึ้น โดยเป็นอาคารเรียนแบบลักษณะกึ่งถาวรแบบ ป 1 จ. ขนาด 4 ห้องเรียน เริ่มลงมือสร้างเมื่อวันที่ 26 มีนาคม พ.ศ. 2522 จนถึงวันที่14 พฤษภาคม พ.ศ. 2522 จึงแล้วเสร็จ เปิดใช้ทำการเรียนการสอน เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2522 มีนิสิตนักศึกษาร่วมโครงการทั้งชายและหญิง จำนวน 57 คน และไม่ได้ใช้งบประมาณของทางราชการแต่อย่างใด
ในปีการศึกษา 2524 ได้รับจัดสรรอัตรากำลังข้าราชการครูเพิ่มเป็น 5 คน จนครบชั้นพอดีและในปีการศึกษา2525 เปิดทำการสอนถึงชั้นประถมศึกษาปีที่6 และมีอัตรากำลังเพิ่มขึ้นเป็น6 คนและครบชั้นพอดี
ปีการศึกษา 2527 ได้รับงบประมาณหมวดที่ดินและสิ่งก่อสร้างอาคารเรียนแบบ102/2526 ขนาด 4 ห้องเรียน จำนวน1 หลัง งบประมาณในการก่อสร้าง 840,000 บาท เปิดใช้เมื่อวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2527 และในปีเดียวกันได้รับงบประมาณก่อสร้างส้วมขนาด 4 ที่ จำนวน 1 หลังและยังได้รับอนุมัติเงินงบประมาณก่อสร้างอาคารเอนกประสงค์แบบ สปช.202/2526 อีก 1 หลังวงเงินงบประมาณ 200,000.- บาท มีการย้ายและมีการเปลี่ยนแปลงผู้บริหารโรงเรียนโดยตลอด เพราะการคมนาคมไม่สะดวก และห่างไกลจากตัวอำเภอมาก ปีการศึกษา 2534 คณะครูร่วมกับชาวบ้านกรรมการศึกษา ได้บริจาคเงินติดตั้งไฟฟ้าในโรงเรียน และจัดทำค่ายลูกเสือ สนามเด็กเล่น โดยมีคณะผ้าป่าสามัคคี กรุงเทพฯ – ปทุมธานี ร่วมสมทบทุนด้วย
ในปีการศึกษา 2536 ได้รับงบประมาณจากประมงจังหวัดขอนแก่นขุดบ่อเลี้ยงปลาในโรงเรียน ในวงเงิน 129,000บาท เพื่อสนับสนุนโครงการอาหารกลางวัน
ในปีการศึกษา 2536 ได้รับความร่วมมือจากชาวบ้านและผู้มีจิตศรัทธาบริจาคก่อสร้างศาลาเอนกประสงค์ ศาลาข่าว ประตูเหล็กเข้า- ออกโรงเรียน ตู้เหล็กเก็บเอกสาร
ในปีการศึกษา 2543 ทางโรงเรียนและคณะกรรมการโรงเรียนได้ร่วมกันสร้างอาคารเพื่อใช้เป็นโรงอาหาร ห้องประชุมประจำโรงเรียน ใช้งบประมาณ จำนวน 200,000 บาท
ในปีการศึกษา ๒๕๕๙ ทางโรงเรียนและคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานตลอดจนศิษย์เก่า โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน ได้ร่วมกันสร้างอาคารเรียนจำนวน ๔ ห้องเรียน ใช้งบประมาณ ๖๕๐,๐๐๐ บาท
สภาพปัจจุบัน
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยนเป็นโรงเรียนขนาดเล็กสังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ตั้งอยู่ที่บ้านสร้างเอี่ยนหมู่ที่ 8 ตำบลป่าปออำเภอบ้านไผ่จังหวัดขอนแก่น รหัสไปรษณีย์ 40110 ตั้งขึ้นเมื่อปี 2519 เปิดสอนระดับก่อนประถมศึกษา ถึงระดับประถมศึกษาปีที่ 6 มีนักเรียน
รวม 71 คน ข้าราชการครู 4 คน พนักงานราชการ 2 คนลูกจ้างประจำ 1 คน พี่เลี้ยงเด็กพิการ 1 คน ครูอัตราจ้าง 1 คน มีอาคารเรียน 2 หลัง จำนวนห้องเรียน 8 ห้องเรียน ห้องประชุมอาคารเอนกประสงค์ 1 หลัง โรงอาหาร 1 หลัง ห้องสมุด 1 หลัง และหมู่บ้านในเขตบริการจำนวน 1 หมู่บ้าน ได้แก่ หมู่บ้านสร้างเอี่ยน หมู่ 8 ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมและรับจ้าง มีฐานะค่อนข้างยากจน การคมนาคมไม่ค่อยสะดวก ระบบบริการสาธารณูปโภคของรัฐค่อนข้างสะดวก
แผนผังบริเวณโรงเรียน
ตราสัญลักษณ์ประจำโรงเรียน
เปลวเทียน หมายถึง ความเจริญงอกงาม สว่างรุ่งเรืองของนักเรียน
หนังสือ หมายถึง ความรู้ วิชาการและทักษะชีวิต
อักษรย่อ ส.อ. หมายถึง โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน
สีประจำโรงเรียน น้ำเงิน ชมพู สีน้ำเงิน หมายถึง ความเข้มแข็งมั่นคง สีชมพู หมายถึง ความสามัคคี
3. การวิเคราะห์สถานะและปัจจัยแวดล้อม
ผลการวิเคราะห์ปัจจัยต่างๆ ของโรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน เพื่อให้ทราบสถานภาพการดำเนินงานที่ผ่านมาและบริบทภายนอกต่างๆที่จะเปลี่ยนไปในอนาคต สำหรับเป็นข้อมูลพื้นฐานในการกำหนดยุทธศาสตร์และทราบถึงช่องว่าง (Gap) ที่มีอยู่ระหว่างสิ่งที่ควรจะเป็นและสิ่งที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน เพื่อหาทางในการอุดช่องว่างนั้นๆ ต่อไป ซึ่งผลการวิเคราะห์โดยใช้เครื่องมือ SWOT สรุปได้ว่า
| จุดเด่น | จุดควรพัฒนา |
| • ด้านคุณภาพผู้เรียน ๑) ผู้เรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงขึ้น มีผลการประเมินระดับชาติอยู่ในระดับที่น่าพอใจ และนักเรียนกล้าแสดงออก ร่าเริงแจ่มใส สุขภาพกายแข็งแรง และเป็นผู้มีคุณธรรม จริยธรรมตามที่สถานศึกษากำหนด ๒) ผู้เรียนอ่านหนังสือออกและอ่านคล่อง รวมทั้งสามารถเขียนเพื่อการสื่อสารได้ทุกคนสามารถใช้เทคโนโลยีในการแสวงหาความรู้ได้ด้วยตนเอง ๓) ผู้เรียนมีสุขภาพร่างกายแข็งแรง มีสมรรถภาพทางกายและน้ำหนัก ส่วนสูงตามเกณฑ์ มีระเบียบวินัยจนเป็น เอกลักษณ์ของสถานศึกษา เป็นที่ยอมรับของขุมซนโดยรอบในเรื่องความ มีวินัยเคารพกฎกติกา ระเบียบของสังคม เช่น การเข้าคิวรับอาหารกลางวัน เป็นต้น |
• ด้านคุณภาพผู้เรียน เนื่องจากผลการทดสอบระดับชาติขั้นพื้นฐานระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ ๖ มีคะแนนเฉลี่ยค่อนข้างต่ำ แต่ก็มีบางรายวิชาที่มีคะแนนสูงกว่าระดับประเทศ ดังนั้นจึงควรหาแนวทางเพื่อพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนให้สูงขึ้น |
| จุดเด่น | จุดควรพัฒนา |
| • ด้านกระบวนการบริหารและการจัดการ ของผู้บริหารสถานศึกษา ๑) ผู้บริหารมีความตั้งใจ มีความมุ่งมั่น มีหลักการบริหาร และมีวิสัยทัศน์ที่ดี ในการบริหารงาน สามารถเป็นแบบ อย่างที่ดีในการทำงาน และคณะ กรรมการสถานศึกษามีความตั้งใจ และมีความพร้อมในการปฏิบัติหน้าที่ตามบทบาท ๒) โรงเรียนมีการบริหารและการจัดการ อย่างเป็นระบบ โรงเรียนได้ใช้เทคนิค การประชุมที่หลากหลายวิธี เช่น การประชุมแบบมีส่วนร่วม การประชุม ระดมสมอง การประชุมกลุ่ม เพื่อให้ ทุกฝ่ายมีส่วนร่วมในการกำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าหมายที่ซัดเจน มีการปรับแผนพัฒนาคุณภาพการจัดการศึกษา แผนปฏิบัติการประจำปีที่สอดคล้องกับ ผลการจัดการศึกษา สภาพปัญหา ความ ต้องการพัฒนา และนโยบายการปฏิรูป การศึกษา ที่มุ่งเน้นการพัฒนาให้ผู้เรียน มีคุณภาพตามมาตรฐานหลักสูตรของ สถานศึกษา ครูผู้สอนสามารถจัดการ เรียนรู้ได้อย่างมีคุณภาพ มีการดำเนินการ นิเทศ กำกับ ติดตาม ประเมินผลการดำเนินงาน และจัดทำรายงานผล การจัดการศึกษา และโรงเรียนได้ใช้ กระบวนการวิจัยในการรวบรวมข้อมูลมาใช้ เป็นฐานในการวางแผนพัฒนาคุณภาพ สถานศึกษา |
• ด้านกระบวนการบริหารและการจัดการ ของผู้บริหารสถานศึกษา ๑) ควรเปิดโอกาสให้ผู้ปกครองได้ มีส่วนร่วมในการเสนอความคิดเห็น ในการจัดการศึกษาเพื่อพัฒนา ผู้เรียนมากขึ้น ๒) ควรสร้างเครือข่ายความร่วมมือ กับผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการจัดการ ศึกษาของโรงเรียนให้มีความเข้มแข็ง มีส่วนร่วมรับผิดชอบต่อผลการจัดการศึกษา และการขับเคลื่อน คุณภาพการจัดการศึกษา |
| จุดเด่น | จุดควรพัฒนา |
| • ด้านกระบวนการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียน เป็นสำคัญ ๑) ครูพัฒนาตนเองอยู่เสมอ มีความตั้งใจ มุ่งมั่น ในการปฏิบัติหน้าที่อย่างเต็มเวลา และความสามารถ ๒) ครูจัดกิจกรรมให้นักเรียนแสวงหาความรู้ จากสื่อเทคโนโลยีด้วยตนเองอย่างต่อเนื่อง ๓) ครูให้นักเรียนมีส่วนร่วมในการจัดบรรยากาศ สภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเรียนรู้ ๔) ครูจัดกิจกรรมให้นักเรียนเรียนรู้จาก การคิด ได้ปฏิบัติจริงด้วยวิธีการและ แหล่งเรียนรู้ที่หลากหลาย ๔) ผลงานวิจัยในชั้นเรียนของครูทุกคน ได้รับการตรวจประเมินและคำแนะนำ จากคณะกรรมการวิจัย |
• ด้านกระบวนการเรียนการสอนที่เน้น ผู้เรียนเป็นสำคัญ ๑) ครูควรจัดกิจกรรมเน้นให้ผู้เรียนได้มีความสามารถในการคิดวิเคราะห์ คิดสังเคราะห์อย่างหลากหลาย และ ใช้แหล่งเรียนรู้ในการพัฒนาตนเอง ๒) ครูควรจัดกิจกรรมพัฒนาผู้เรียนใน ระดับชั้นป.๑ - ป.๓ ให้สามารถ นำเสนอ อภิปรายและแลกเปลี่ยน เรียนรู้อย่างสมเหตุสมผล และมี ทักษะในการแก้ปัญหาตามสถานการณ์ ได้อย่างเหมาะสม ๓) ครูควรจัดการเรียนการสอนด้วยวิธี การที่หลากหลาย สอดคล้องกับ มาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้'วัดตาม หลักสูตรการศึกษาชั้นพื้นฐาน และ ฝึกให้นักเรียนได้คิดวิเคราะห์ หาความรู้จากแหล่งเรียนรู้ สื่อ เทคโนโลยีให้มากขึ้น และพัฒนาสื่อ แหล่งเรียนรู้ จัดเตรียมห้องปฏิบัติ การให้อยู่ในสภาพดีและพร้อมใช้ งานเสมอ ๕) ครูควรวัดและประเมินผลการเรียนรู้ ของผู้เรียนด้วยวิธีที่หลากหลายตาม สภาพจริง สอดคล้องกับมาตรฐาน การเรียนรู้ และธรรมชาติวิชา ๖) ครูควรนำภูมิปัญญาท้องถิ่นให้เข้ามา มีส่วนร่วมในการจัดกิจกรรมให้นักเรียน ได้เรียนรู้ ๗) ครูควรให้ข้อมูลย้อนกลับแก่นักเรียน ทันทีเพื่อนักเรียนนำไปใช้พัฒนาตนเอง |
| จุดเด่น | จุดควรพัฒนา |
| • ด้านการประกันคุณภาพภายในที่มีประสิทธิผล โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยนให้ความสำคัญกับการดำเนินงาน ประกันคุณภาพภายในของสถานศึกษา เน้นการสร้างความเข้าใจและให้ความรู้ ด้านการประกันคุณภาพการศึกษากับ คณะครู บุคลากรทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องอย่างซัดเจน เป็นประโยชน์ในการพัฒนาคุณภาพ การศึกษา การดำเนินงานประกันคุณภาพ ภายในของโรงเรียนเน้นการมีส่วนร่วม โดยดำเนินการในรูปของคณะกรรมการ สร้างวัฒนธรรมการประกันคุณภาพภายใน ของสถานศึกษาให้กับบุคคลที่เกี่ยวข้องทุกระดับ |
• ด้านการประกันคุณภาพภายในที่มี ประสิทธิผล ๑) โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน จัดระบบให้ครูประเมิน ตนเองรายบุคคลตามแผนพัฒนา ตนเอง แต่ยังขาดการให้ข้อมูล ย้อนกลับแก่ครูในการพัฒนาตนเอง ในการจัดกิจกรรมการเรียนรู้เพื่อยกระดับคุณภาพของนักเรียน ๒) นักเรียนมีการประเมินตนเองในการ เรียนรู้ แต่ยังขาดการติดตาม ช่วยเหลือ ด้านการเรียนรู้ของนักเรียนเป็นรายคน |
3. วิสัยทัศน์ ยุทธศาสตร์
3.1 วิสัยทัศน์
ในปีการศึกษา 2563 โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน เป็นโรงเรียนแบบอย่างโรงเรียนคุณธรรมมูลนิธิยุวสถิรคุณ และเป็นแหล่งศึกษาดูงานด้านคุณธรรมของสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 2
3.2 ยุทธศาสตร์
โรงเรียนบ้านสร้างเอี่ยน ได้กำหนดประเด็นยุทธศาสตร์หลักที่จะมุ่งเน้น พัฒนาและให้ความสำคัญ เพื่อให้สามารถบรรลุวิสัยทัศน์ ใน 3 ประเด็นได้แก่
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 1 บ่มเพาะคุณธรรมพื้นฐาน
ดำเนินการโดยใช้หลัก 3 ส. คือ สร้าง ใส่ ส่ง
1.สร้างความตระหนักในการปลูกฝังการทำความดี โดยกระบวนการค่าย
คุณธรรมจริยธรรม
2.ใส่ใจรายละเอียดของนักเรียนรายบุคคล โดยกระบวนการระบบดูแล
ช่วยเหลือนักเรียน
3.ส่งเสริมให้นักเรียนแสดงพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกตามคุณธรรมอัตลักษณ์
โดยกระบวนการโครงงานคุณธรรม
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 2 ปฏิบัติการสานสู่ฝัน
ดำเนินการโดยใช้แนวทาง “โรงเรียนธรรมดาของคนธรรมดา น้อยนิดมหาศาล สร้างเอี่ยนมหานคร” คือการจัดกิจกรรมปกติแบบธรรมดาทั่วไป เพื่อต่อยอดในการพัฒนาโครงงานคุณธรรมให้เป็นที่รู้จักของคนทั่วไป
ประเด็นยุทธศาสตร์ที่ 3 มุ่งมั่นสู่ความเป็นเลิศ
ดำเนินการจัดกิจกรรมและพัฒนาคุณภาพโรงเรียนและนักเรียนเพื่อเป็นต้นแบบด้านคุณธรรม จริยธรรม โดยการดำเนินโครงการพัฒนาโรงเรียนสู่ความเป็นเลิศด้านคุณธรรม จริยธรรม
มาตรการ/แนวทางในการดำเนินการพัฒนาคุณธรรมตามยุทธศาสตร์
| ยุทธศาสตร์ที่ 1 บ่มเพาะคุณธรรมพื้นฐาน | ||||||
| มาตรการ/แนวทาง | โครงการ/กิจกรรม | ปีการศึกษาดำเนินการ | ||||
| 2559 | 2560 | 2561 | 2562 | 2563 | ||
| 1.สร้างความตระหนักในการปลูกฝังการทำความดี | ค่ายอบรมคุณธรรม จริยธรรมนักเรียน | / | / | / | / | / |
| กิจกรรมน้องเคารพพี่ | / | / | / | / | / | |
| 2.ใส่ใจรายละเอียดของนักเรียนรายบุคคล | ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน | / | / | / | / | / |
| สถานศึกษาสีขาวปลอดยาเสพติดและอบายมุข | / | / | / | / | / | |
| 3.ส่งเสริมให้นักเรียนแสดงพฤติกรรมบ่งชี้เชิงบวกตามคุณธรรมอัตลักษณ์ | โครงงานคุณธรรม | / | / | / | / | / |
| กิจกรรมมรรคนายกน้อย | / | / | / | / | / | |
| การจัดการเรียนรู้สหกรณ์ในโรงเรียน | / | / | / | / | / | |
| ยุทธศาสตร์ที่ 2 ปฏิบัติการสานสู่ฝัน | ||||||
| มาตรการ/แนวทาง | โครงการ/กิจกรรม | ปีการศึกษาดำเนินการ | ||||
| 2559 | 2560 | 2561 | 2562 | 2563 | ||
| 1.นักเรียนนำคุณธรรมอัตลักษณ์มาเป็นแนวทางในการดำเนินชีวิต | กิจกรรมพัฒนาทักษะชีวิต | / | / | / | ||
| 2.นำความรู้ออกสู่สาธารณะ | ภาพยนตร์สั้นคุณธรรม | / | / | / | ||
| โครงงานคุณธรรม (ต่อยอด) | / | / | / | |||
| ยุทธศาสตร์ที่ 3 มุ่งมั่นสู่ความเป็นเลิศ | ||||||
| มาตรการ/แนวทาง | โครงการ/กิจกรรม | ปีการศึกษาดำเนินการ | ||||
| 2559 | 2560 | 2561 | 2562 | 2563 | ||
| 1.พัฒนาคุณภาพโรงเรียนและนักเรียนเพื่อเป็นต้นแบบด้านคุณธรรม จริยธรรม | พัฒนาโรงเรียนสู่ความเป็นเลิศด้านคุณธรรม จริยธรรม | / | ||||